“Ulusal Beslenme Komisyonu” oluşturuluyor

0
38

Sağlık Bakanlığı, ‘Türkiye Sağlıklı Beslenme ve Hareketli Hayat Programı’ için ‘Ulusal Beslenme komisyonu’ kuruyor. Destek verenlerden Diyetisyen Başak İnsel ile bir söyleşi gerçekleştirdik.

Sağlık Bakanlığı, Türkiye’deki beslenme konusunda meydana gelen bilgi kirliliğini önlemek ve sağlıklı beslenme kültürü oluşturmak için ‘Türkiye Sağlıklı Beslenme ve Hareketli Hayat Programı’nı hayata geçiriyor. Bu program kapsamında; 9 Bakanlık, 7 sivil toplum kuruluşu, YÖK ve RTÜK temsilcilerinin katılımıyla ‘Ulusal Beslenme Konseyi’ kurulacak. Bu Konsey tartışmalı konuların açığa kavuşturulması, sağlıklı beslenme kültürünün yaygınlaşması, gıda güvenliği ve kronik hastalıklarla mücadele gibi alanlarda politikalar geliştirecek. Beslenme Uzmanı ve Diyetisyen Başak İnsel’de ‘Sağlıklı Beslenme ve Hareketli Hayat Programına destek verenler arasında yer alıyor. Bizler de hem konsey hakkında daha detaylı bilgi almak hem de sağlıklı beslenme hakkından konuşmak üzere İnsel ile bir araya geldik.

Öncelikle ‘Türkiye Sağlıklı Beslenme ve Hareketli Hayat Programı’ndan bahseder misiniz?
Program ile beslenme konusundaki bilgi kirliliğinin ortadan kaldırılması, tartışmalı konuların açığa kavuşturulması, beslenme okuryazarlığının artırılması, sağlıklı beslenme kültürünün ülke genelinde yaygınlaştırılması, gıda güvenliği ve kronik hastalıklarla mücadele kapsamında politikalar geliştirilmesi hedefleniyor.

Sağlıklı beslenme davranışları toplumda nasıl geliştirilir?
Öncelikle kültürümüzün süregelen gelenekselleşmiş köklü bir beslenme alışkanlığı bulunmakta ve bu beslenme alışkanlıklarımız doğrultusunda uygulanabilir öneriler verilmelidir. Bu bağlamda kitle iletişim araçları veya yazılı-görsel sosyal medyalar aracılığı ile konunun uzmanları tarafından doğrudan bilgilendirilme yapılabilir. Yine ülkece sağlıklı beslenme davranışlarını geliştirici politikalar izlemek adına kamu spotları oluşturulabilir. Ulusal Beslenme Konseyi sayesinde de tek bir ağız olup uzmanlar tarafından tartışılan konular üzerinde halka doğru ve güncel bilgiler aktarılabilir.

Yanıltıcı beslenme tanıtımlarına karşı alınacak önlemlerin faydaları neler olur?
Topluma yalan yanlış kirli bilgiler ile sağlığını tehdit edici içeriklere yönelimi minimuma indirmede etkisi olacağını düşünüyorum. Özellikle çocukların ilgisini çeken yanlış besini savunan reklam kampanyaları üzerinde durulmalı ve onların doğru besini öğrenmesi üzerine yoğunlaşılmalı.

Beslenme hastalıklarına karşı kurulacak bilimsel komisyonların ne gibi faydaları olabilir?
Maalesef ki beslenme ile ilgili günümüzde gerek yazılı ve sözlü iletişim araçlarında gerekse sosyal medyalar aracılıyla ve kişilerin birbirlerine doğruluğu kanıtlanmamış yanlış beslenme önerileriyle bilgi kirliliği bulunmakta. Bu komisyon sayesinde konuların uzmanlarınca doğruluğu kanıtlanmış ve toplumun sağlığını olumlu yönde etkileyecek tek elden bilgiler ile toplumun bilgilendirilmesinde fayda sağlayacaktır.

Sağlıklı beslenmede bilgi kirliliği ile mücadele toplumu hangi ölçüde bilinçlendirir?
Sağlıkla ilgili konularda halkımız bilgilenmeye ve takibe çok açık. Kirli bilgi düzeltildiğinde bilginin yayılışı da çeşitli yayın organlarıyla kolayca halka ulaşacaktır. Toplumun büyük bir ölçüde bilinçlendireceğini düşünüyorum.

Bu bilgi kirliliğinin en önemli nedenleri nelerdir?
Bu işin akademik olarak eğitimini almamış kişilerin ticaret ve popülerlik amacıyla farklı ve yanlış içerikler oluşturması ve çağımızın teknoloji çağı olması nedeniyle tek tuşla sayısızca doğru veya yanlış birçok bilgiye kolaylıkla ulaşılmasından kaynaklanmaktadır.

Hareket etmemiz konusunda herkes hemfikirken sağlıklı beslenme tanımıyla ilgili neden herkes hem fikir olamıyor?
Sağlıklı beslenmeyi herkes yakından takip ediyor ve istiyor fakat alışkanlıklarımız gereği uygulama oranımız tıp ki hareketi de destekleyip gereğini yapamayışımız gibi kişiye göre farklılık gösteriyor. Toplumumuzun sağlıklı beslenme ve hareketli yaşam konusunda bilinçlenmesi ve uygulamaya geçirmesi konusunda biz diyetisyenler büyük gayetle çalışmaktayız

Obeziteye karşı önlem ya da yavaşlatma niteliğinde olan bu girişim sizce başarıya ulaşabilir mi?
Ulaşacağını düşünüyorum.

Her gün yeni bir diyet adı duyuyoruz bu konuda neler söylemek istersiniz?
Beslenme ve sağlıklı yaşam son zamanlarda kişilerin en çok önem verdiği ve dikkat ettiği bir nokta haline geldi. Bu kalabalık kitlenin dikkatini çekmek için farklı başlıklarla diyet listeleri sunulmakta. Bunun kişilerin sağlığını 2. Plana atılarak yapıldığını düşünüyorum ve etik bulmuyorum. Diyet modelleri kişiye özeldir ve bilimsel olanlar yalnızca uzman tarafından uygulattırılabilir.

Bir başka trend de bir şeyler yiyerek, içerek zayıflama hayalleri ve bu durumdan çok fazla haksız kazanç elde eden var, mağdurlar var. Bu konuda neler söylemek istersiniz?
Kişiler şunu unutmamalı hiçbir yiyecek veya içecek mucizevi değildir. Kilo almakta vermekte besin içeriği ve enerji dengesi ile alakalıdır. Konuyu basit bir mantık ile açıklamak gerekirse kişi besinlerle aldığı enerjiyi harcıyorsa zayıflar tam tercihse kilo alır. Fakat kişiler bunu 2. Plana atarak umutlarını bu yiyecekler ve içecekler üzerinden harcıyorlar ve bunun beraberinde hem sağlıklarını olumsuz yönde etkiliyorlar hem de bu uğurda gereksiz fazla harcamalarda bulunuyorlar.

Bize sağlıklı bir öğünde olmazsa olmaz olanlar nelerdir söyleyebilir misiniz?
Sağlıklı bir öğünde olması gereken her besin grubundan uygun miktar ve çeşitte bulunmalı. Biz buna 4 yapraklı yonca modeli diyoruz yani; süt ve süt ürünleri, tahıl grubu, et-yumurta-kurubaklagil, sebze- meyvelerin bulunduğu bir düzen olmalı. Su içmek ve şeker tüketimini hayatımızda minimuma indirmekte hayati önem taşımaktadır.

Yine son zamanlarda gündemde olan 2 öğün beslenme hakkında ne düşünüyorsunuz?
Kişinin herhangi bir metabolik rahatsızlığı yoksa hayat tarzına uygunsa tabi ki uygulanabilir. Sağlıklı beslenme ve diyet kişiseldir kişilere göre planlanmalıdır.

Son olarak eklemek istediğiniz bir şey var mı?
Hiçbir besin veya içecek mucizevi değildir. Önemli olan sağlıklı bir hayat tarzını benimsemek ve bunu sürdürebilir kılmaktır. Bu bağlamda tekelden, güvenilir ve konunu uzmanları tarafından oluşturulmuş ‘’Türkiye Sağlıklı Beslenme ve Hareketli Hayat Programı’’ bilgi kirliliğini engelleyeceğini ve olumlu sonuçlar meydana getireceğini düşünüyorum.